Bade-Wirddebärsch
Bade-Wirddebersch (a Bade-Wirddebärsch) is des vun de Bevelkerung unn Fläsch her drittgreeschd Bundesland von Daitschlond. Die Haubdschdadt unn greeschd Schdadt is Schduggad, gefolgd vun Mannem, Kaalsruh unn Fraibursch. Es hot 10.749.924 Oiwuhner unn ä Fläsch vun 35.751,46 km², dodemit leewe 301 Lait uff eem km². Entschdanne is Bade-Wirrddebärsch dorsch die Verainischung vun de Länder Wirrdebärsch-Bade, Bade unn Hohezollern im Johr 1952.
Folchende Daile vum “Ländle“ gehöre zur Medropolregion Rhoi-Negga und zur ehemalische Kurpalz.
- Mannem (324.787 Leid)
- Haidlbärsch (142.666 Leid)
- Rhoi-Neggar-Krääs (531.723 Leid)
- Negga-Orewald-Krääs (151.043 Leid, seid 2006)
Inhald |
[bearwaide] Geografie
Bade-Wirddebärsch liechd im Siedweschde vun Daitschlond. Im Weschde bild de Rhoi ä nadierlischi Grenz zu Frongraisch, im Siede grenzd Bade-Wirddebärsch an die Schwaiz. Die Bunnäslänner Rhoilond-Palz, Hesse unn Baiern grenze an Bade-Wirddebärsch.
Im Weschde iss des Lond vun Sied noch Nord vun de Owwerrhainische Diefewene dorschzoche. Im Siede lieschd des Voralbelond welles sisch vun de Schwaizer Grenz zu de Donau erschdreggd. Nerdlisch devu schließd sisch im Oschde die Schwäbische Alb unn im Weschde de Schaddzwald õõ, der sisch in de Sied-unn Nordschaddzwald drennd. Nerdlisch vum Schwaddzwald lieschd des Kraischgau, en Hiechllond zwische dem Schwaddzwald unn dem Odewald, weller des nerdlischsde Gebirge in Bade-Wirddebärsch iss. Esdlisch vum Kraischgau liechd die Hoheloher Ewene.
[bearwaide] Gschischd
Hervorgegange iss Bade-Wirddebärsch aus der zu dem ameriganische Besadsungszon kehrende Wirrtebärsch-Bade unn die zu de fronzesische Besadzungszon kehrende Bade unn Wirddebärsch-Hohezollan, die aus de Raischslänna Bade unn Wirddbärsch entschdanne sinn.
[bearwaide] Bolidig
De jetzische Minischdapräsidend iss Winfried Kretschmann vun de Griene. Des is aa bundeswaid de ärschd griien Minischdapräsidend.
| Minischdapräsidende vum Lond Bade-Wirddebärschg | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Nr. | Nååme | Leewensdate | Pardai | Beginn vun de Åmdszaid | End vun de Åmdszaid |
| 1 | Reinhold Maier | 1889–1971 | DVP | 1952 | 1953 |
| 2 | Gebhard Müller | 1900–1990 | CDU | 1953 | 1958 |
| 3 | Kurt Georg Kiesinger | 1904–1988 | CDU | 1958 | 1966 |
| 4 | Hans Filbinger | 1913–2007 | CDU | 1966 | 1978 |
| 5 | Lothar Späth | * 1937 | CDU | 1978 | 1991 |
| 6 | Erwin Teufel | * 1939 | CDU | 1991 | 2005 |
| 7 | Günther Oettinger | * 1953 | CDU | 2005 | 2010 |
| 8 | Stefan Mappus | * 1966 | CDU | 2010 | 2011 |
| 9 | Winfried Kretschmann | * 1948 | Griene | 2011 | im Amd |
Bade-Wirddebärsch iss birgerlisch-konservadiv geprägd, die CDU unn FDP erziele ofd verhäldnismäßisch viel Schdimme, die SPD dagege is wennischa schdarg unn die Wahlergebnisse vun derre liege unnerm Bunnesdorschschnidd.
[bearwaide] Wärdschafd
Bade-Wirddebärsch iss eeni vun de wärdschafdsschdärgschde Regione in Europa. Vor allem im Beraisch vun de induschdrielle Hochinduschdrie unn Forschung unn Endwigglung gild des Lond als innovadivschde Region vun de EU. Des is awwa ä aldi Dradizion: die ärschd Näähmaschien is bai Nachd un newl iwwa de Negga gschaffd worn, de Benz hod do soi Modorkudsch gschaffe un däm soi Fraa waa die ärschd Audofahrarin.
Bade-Wirddebärsch hot en BIP vun 128,8, die EU nur 100 unn Daitschlond 115,2. Midd 4,6% hot Bade-Wirddebärsch noch Baian die zweedniedrigschd Arwaidslosekwod in Daitschlond - un Bayan hod prozendual viel mea Londwärdschafd, wus eh weenscha Awwaidslose gäbd.
[bearwaide] Schbrooche
Im Siede unn in de Midd werd die alemannische Schbraachvariedäd gebabbeld, vor allem es Schwäbische. Um Kallsruh unn Hailbronn werd Siedfrängisch gebabbeld. Um Monnem unn Haidlbärsch werd die Kurpälzische Variedäd vum pälzische Dialegd geschwädzd.